Seçim gecesinin matematiği

Seçim pusulasında işaretlenen iki seçenek nasıl genel seçimlerin sonucuna dönüşüyor? İşte Federal Seçim Kurulu Başkanı Dieter Sarreither’in yanıtı.

2017 Federal Meclis seçimleri: Dieter Sarreither Federal İstatistik Kurumu ve Federal Seçim Kurulu Başkanı.
Federal Seçim Kurulu Başkanı Dieter Sarreither dpa

Almanya. 24 Eylül 2017 günü gerçekleşecek seçimlerin bende uyandırdığı duygular neler mi? Pek çok şeyin yanı sıra elbette çok büyük bir heyecan. Federal Seçim Kurulu Başkanı olarak 2017 genel seçimlerinin yürütmesinden sorumluyum. O gün her şeyi kusursuz yürütmek zorundayız ve yanlışları düzeltme şansımız yok. Elbette seçim günü her şeyin yolunda gitmesi ve seçim gecesi kesin olmayan sonucu duyurmamızı güvence altına alabilmek için haftalar öncesinden hazırlıklarımızı tamamladık. Önemli olan da bu, çünkü hem vatandaşlar, hem de medya sonuçları bekliyor olacak. Bu amaçla seçim günü Wiesbaden ve Berlin’deki oy hesaplama merkezlerinde yaklaşık 200 kişilik bir ekiple hazır olacağız.

Geçtiğimiz haftalarda varsayımsal oy sayıları üzerinden seçimlerin eksiksiz simülasyonunu yaptık. Tabii bu seçimleri kimin kazanacağını söylememizi mümkün kılmıyor.

Federal Seçim Kurulu Başkanı Dieter Sarreither

Ben matematik öğrenimi gördüm. Fakat seçim sonuçlarını anlayabilmek için yüksek matematik bilmeye gerek yok. Toplama, çıkarma, çarpma ve bölme yeter. İşleri kısmen karmaşık hale getirense neyin çarpılıp neye bölüneceği, ne zaman minimumu ve ne zaman maksimumu alacağımızı belirleyen kurallar. Yasa tarafından belirlenen algoritmayı seçim programına işledik ve seçim gecesi bilgisayar sonuçlarına paralel olarak bu sonuçların sağlamasını kendi hesaplamalarımızla yapacağız. Sonuçların seçim sonucu hesaplama yasasınca belirlenen sisteme uygun olduğundan emin olmak zorundayız. Bu amaçla geçtiğimiz haftalarda varsayımsal oy sayıları üzerinden seçimlerin eksiksiz simülasyonunu yaptık ve dengeleyici vekillikleri, sandalye dağılımını ve olası seçim katılımını hesapladık. Elbette seçimleri kimin kazanacağını söyleyecek durumda değiliz. Bizim hesaplamalarımız tahmine yönelik değil. Seçimler tüm olası sonuçlara açık.

Seçim gecesi sandıklardaki oylar sayıldığında izlenecek bildirim zincirinin son derece kesin adımları takip eden bir yapısı var: Sandık kurulu başkanları oy merkezlerindeki sandıklardan alınan sonuçları ilçe seçim kurullarına bildirir ve bunlar da sonuçları seçim bölgesi yönetimine aktarır. Seçim bölgesi sonuçları eyalet seçim merkezlerine iletir ve son olarak toplam 299 seçim bölgesinin sayım sonuçları başkan olarak bana bildirilir.

Sayım sonuçları telefonla ya da Federal Yönetimin şifreli ağları üzerinden gerçekleşir ve dışarıdan gelebilecek siber saldırılara karşı güvenlidir. Böylece sıra en heyecan verici kısma gelir: sandalye dağılımının hesaplanması. Birinci oyların sayımıyla seçim bölgelerinden aday gösterilen hangi doğrudan adayların parlamentoya girdiği kısa sürede netleşir. Asıl belirleyici olansa ikinci oyların sonuçlarıdır. Bu oylar bir partinin Federal Mecliste hangi sandalye oranıyla temsil edileceğini belirler. Bu sayılar netleşir netleşmez hangi partinin eyalet listelerinden kaç adayın parlamentoya girdiğini ve böylece hangi adayların seçilmiş olduğunu en azından kesin olmayan sonuç olarak açıklayabiliriz.

Sahte haberlere geçit yok

İnternette yayılan sahte haberlere ve haber sitelerinin hacklenmesi ihtimaline karşı vatandaşlarımız duyarlılık kazanmış durumda. Çağrımız seçim lokallerinin açılmadığı gibi ortaya atılan her habere inanmamaları ve haberin doğruluğunu birinci elden araştırmalarıdır. Oyların sayımı halka açık ve şeffaftır. Sayım kağıdına kurşun ya da tükenmez kalemle yapılan kayıtlar incelenebilir ve böylece seçimler herhangi bir yönlendirmeden korunur.

Federal Seçim Kurulu seçimlerin gerçekleşmesinden yaklaşık iki hafta sonra bir araya gelerek seçim gecesi elde edilen sonuçlara dayanarak kesin sonuçları açıklar. Bizim işimiz sona erdiğinde sıra siyaset dünyasına gelir. Bu aşamada Federal Meclis şekillenmeye başlar ve genellikle bu dönem siyasetçiler için oldukça hummalı geçer. Ben bu süreci yalnızca uzaktan izlerim, zira benim görevim tamamlanmıştır.

Protokol: Sarah Kanning

© www.deutschland.de