Algoritmalar dünya ticaretine nasıl yön veriyor
Dünya ticareti ne kadar istikrarsızlaşırsa, limanda hassasiyet bir o kadar önem kazanıyor. Lojistik araştırmacısı Carlos Jahn YZ’nin olanakları ve sınırları hakkında.
Interview: Johannes Göbel,
28.04.2026 
Bay Professor Jahn, siz deniz lojistiğine odaklanmış birisiniz. Stabil olmayan dünya düzeni bu malların seyrinde ne gibi zorluklar yaratıyor?
Deniz tedarik zincirlerinin temposu geçtiğimiz yıllarda giderek daha sıkılaştı. Bu noktada Hürmüz Boğazı’nın İran tarafından kapatılması gibi engeller ağır bir yük getiriyor ve hemen mal tedarikinde daralmaya neden olmasalar da yeniden planlamalara ve maliyetlere neden oluyorlar. Hamburg’daki deniz lojistiği ve hizmetleri Fraunhofer Merkezi’nde, gemi başına mal taşımacılığını optimize etmek için deniz lojistiğinde verimlilik, güvenlik ve sürdürülebilirlik alanlarında araştırmalara odaklanıyoruz.
Hamburg Limanı’nı ele alırsak araştırma merkeziniz hangi çözümler üzerinde çalışıyor?
Bir yandan Yapay Zeka kullanımı sayesinde de giderek artan bir otomasyon üzerinde çalışıyoruz. Burada demirleyen gemilerin yanı sıra malların müteakip nakliyesini üstlenen kamyonlar için hangi alanlara ne zaman ihtiyaç duyulacağının mümkün olduğunca tam olarak öngörülmesi çalışmalarına odaklanıyoruz. Otomasyon ve YZ ile münferit sevkiyat bölgelerinin ağı optimize edilebiliyor. Örneğin arızalı konteynerleri çabucak teşhis eden ve sistemdeki zayıf noktaları gidermeye yarayan bir kamera sistemi geliştirdik. Diğer teknik çözümler ise insanlar için tehlike arz eden çalışma alanlarında robotların kullanımı veya personelin optimize bir şekilde kullanımı ile ilgili. Örneğin “PortConnect“ projemiz liman işçilerinin vardiyalarının YZ destekli planlamasından uygulama üzerinden esnek vardiya değişimine kadar olanaklar sağlıyor.
Bu inovasyonlar göz önünde bulundurulduğunda “insan faktörü” ne kadar önemli?
YZ’nin büyük veri miktarları sayesinde ortaya koydukları fantastik olsa da her şeyi algoritmalarla çözemiyorsunuz. Bir limandaki işbirliği çok sayıda bilimsel, siyasi ve sosyal kararlar da almayı gerektiriyor. İnsan her bir alan ile ilgili doğacak sonuçları ve bunların limanın genel sistemi için önemini daha iyi tartabiliyor. Ayrıca insanın algısı, YZ’nin veri noksanlığı yüzünden çabucak kapasitesinin tükenmesine yol açan istisnai durumlarda reaksiyon göstermeye yardımcı oluyor.
