İklim zirveleri dünyayı değiştirebilir mi?

1995: Berlin'deki ilk iklim zirvesi start aldı 

İlk COP, 1995 yılında Berlin'de düzenlendi. Devletler burada Berlin Mandası’nı kabul ettiler: 1997 yılına kadar daha güçlü bir uluslararası iklim koruma enstrümanı geliştirilmesi amacıyla bir çalışma grubunu görevlendirdiler. 

1997/2005: Kyoto Protokolü, uluslararası hukuka göre bağlayıcı ilk iklim koruma anlaşması oldu 

Kyoto Protokolü, 1997’de Japonya’daki COP3’te kabul edilerek 2005’te yürürlüğe girdi. Sanayileşmiş ülkeler ilk kez hukuken bağlayıcı bir şekilde emisyonlarını 2008 ile 2012 yılları arasında 1990’a göre yüzde beş azaltmayı kabul ettiler. 

Almanya, AB yük dağılımı çerçevesinde yüzde 21’lik bir azaltma taahhüdünde bulundu– ve hatta yüzde 23,6’ya ulaşması başardı. 

2015: Paris İklim Anlaşması’yla birlikte iklim koruma herkesin görevi oldu 

195 sözleşme tarafı, COP21’de Paris İklim Anlaşması’nı imzaladı. Hedef, küresel ısınmayı mümkün mertebe endüstri devrimi öncesi seviyeye göre iki santigrat derecenin çok altında tutmak ve mümkünse 1,5 dereceyle sınırlamak. 

AB, 2050 yılına kadar iklim nötrhedefine ulaşacağını resmen bağlayıcı bir şekilde taahhüt ediyor. Almanya sürdürüyor: Ülke 2045’te sera gazı nötr olma yolunda ilerliyor. 

2022/2023: Bir İklim Kayıp ve Hasar Fonu’nun kurulması 

2022 yılında Mısır’da düzenlenen COP27’de sözleşme tarafları bir “Kayıp ve Hasar” fonu kurulmasını kararlaştırdılar. Programın amacı, iklim kaynaklı hasar ve kayıplardan fazlasıyla etkilenen gelişmekte olan ülkeleri desteklemek. 

Almanya, Dubai’deki COP28’de Birleşik Arap Emirlikleri ile birlikte 100’er milyon ABD doları taahhütte bulundu. Katılımcı ülkeler COP28’de toplamda yaklaşık 700 milyon ABD doları taahhüt ettiler.

2023: Ülkeler fosil yakıtlardan çıkış konusunda anlaştı 

COP28’de ülkeler, Paris Anlaşması’nın ilk küresel durum tespitini tamamladılar. Fosil yakıtlardan çıkışı ilk kez adil, düzenli ve hızlı bir şekilde ilerletme konusunda anlaştılar. Ayrıca, 2030 yılına kadar dünya çapında yenilenebilir enerji kapasitesi üç katına çıkarılacak. 

Almanya, kömürden çıkışa halihazırda üç yıl önce yasal olarak resmiyet kazandırmıştı: 2020 yılında yürürlüğe giren Kömürden Çıkış Yasası, en geç 2038 yılı sonunda en son kömür santralinin fişinin çekilmesini öngörüyor. 2030’e kadar yenilenebilir enerjiler brüt elektrik tüketiminin yüzde 80’ini karşılayacak. 

2026: Görüşmeler Antalya’daki COP31’de sürüyor 

9 ile 20 Kasım 2026 tarihleri arasında tüm dünyadan delegasyonlar Türkiye Antalya’da düzenlenecek COP31’de bir araya gelecek. Türkiye ev sahibi ve COP başkanlığını üstleniyor; Avustralya ise görüşmelerin başkanlığını yürütecek. Odak noktasında özellikle küçük ada devletleri için iklim finansmanı ve iklim etkilerinin üstesinden gelmek amacıyla bizzat Pasifik Ada devletleri tarafından yönetilen finansman fonu Pacific Resilience Facility bulunuyordu.